Grupa MAK zapewnia klientom wszechstronną wiedzę o ryzykach związanych z ich działalnością oraz dostarcza profesjonalne doradztwo ubezpieczeniowe
Strona główna > O firmie > Otoczenie rynkowe > Rynek ubezpieczeń w Polsce

Rynek ubezpieczeń w Polsce

Polski rynek ubezpieczeń, na którym funkcjonują zarówno krajowe zakłady ubezpieczeń, jak i międzynarodowe grupy ubezpieczeniowo-finansowe, cechuje wysoki stopień koncentracji. Jak wynika z danych KNF za 2010 rok, na polskim rynku działało ponad 30 grup ubezpieczeniowych. Spośród nich sześciu największych graczy posiadało razem 63,8% udziału w rynku mierzonym pozyskaną składką brutto łącznie w segmentach ubezpieczeń na życie oraz ubezpieczeń osobowych i majątkowych. Pozycję lidera zajęła Grupa PZU z udziałem w rynku wynoszącym 31,5%. Kolejne miejsca zajęły grupy: Warta (8,3%), TU Europa (8,2%), Allianz (5,9%), Ergo Hestia (5,8%) oraz Aviva (4,0%).

Składka przypisana brutto według działów (w mld zł)

 

W Europie w 2011 r. składka brutto wzrosła o 2,2%, jednakże udział Europy w globalnej składce brutto obniżył się do 35,9%.

Składka przypisana brutto w dziale life była wyższa w porównaniu do działu non-life we wszystkich grupach państw. Składka zebrana w ubezpieczeniach life w 2011 r. wzrosła w krajach OECD i G7, a zmniejszyła się w Unii Europejskiej i krajach strefy euro. W ubezpieczeniach non-life składka zwiększyła się we wszystkich grupach państw.

W 2011 r. według danych Swiss Re wartość światowego przypisu składki globalnego rynku ubezpieczeń wyniosła 4 597 mld USD i wzrosła o 6,0% w relacji do 2010 r.

Bogatym źródłem informacji o sytuacji na europejskim rynku ubezpieczeniowym są również dane prezentowane przez stowarzyszenie Insurance Europe (poprzednia nazwa CEA). Insurance Europe stanowi federację 34 organizacji reprezentujących firmy prowadzące działalność ubezpieczeniową oraz reasekuracyjną. Ze strony polskiej członkiem Insurance Europe jest Polska Izba Ubezpieczeń

Składka przypisana brutto w ubezpieczeniach life w 2011 roku w krajach Unii Europejskiej wyniosła 639 mld euro wobec 612 mld euro przed rokiem (wzrost o 4,4%). Najwyższy wzrost przypisu składki w ubezpieczeniach life wystąpił na rozwijających się rynkach: w Rumunii (o 72,8%) i Czechach (o 27,2%). Spadek zbioru składki nastąpił jednak na rynkach ogarniętych kryzysem finansowym, np. na Łotwie (–32,3%), Grecji (–7,7%), Hiszpanii (–6,3%). W 2010 r. kraje Europy Środkowej (Polska, Czechy, Słowacja, Rumunia, Węgry, Bułgaria) przezwyciężyły kryzys, który ogarnął rynek ubezpieczeń life w tych krajach w poprzednim roku i wszystkie wykazały wzrost składki.

Po okresie wysokiego rozwoju rynku ubezpieczeń w pierwszych latach XXI wieku, a następnie spadku poziomu zebranej składki w latach 2008–2009, składka w dziale non-life w krajach Unii Europejskiej wykazała niewielki wzrost w 2010 r. o 3,2%. Po spadku składki w 2009 r. nastąpił wzrost składki przypisanej w segmencie non-life w stosunku do jej wartości w poprzednim roku, w szczególności dotyczyło to: Szwecji (16,0%), Danii (25,0%), Polski (17,0%). Najwyższy ujemny zbiór składki z ubezpieczeń non-life wystąpił na Łotwie (–28,2%), Słowacji (–10,1%) i Hiszpanii (–9,5%).

Jednym ze wskaźników poziomu rozwoju rynku ubezpieczeniowego jest relacja składki przypisanej brutto przypadająca na jednego mieszkańca (per capita). W 2010 r. wskaźnik ten spośród krajów Unii Europejskiej był najwyższy w Niderlandach i wyniósł 4 698 euro (o 4,4% więcej niż przed rokiem), z tego na ubezpieczenia life przypadało 1 302 euro (spadek o 0,2%), na ubezpieczenia non-life – 3396 euro (wzrost o 6,3%). Polska znajduje się w gronie państw Unii Europejskiej, gdzie wskaźnik ten kształtuje się na niskim poziomie (355 euro).

Miernikiem poziomu rozwoju rynku ubezpieczeniowego jest także relacja składki przypisanej brutto do produktu krajowego brutto (wskaźnik penetracji). Najwyższy wskaźnik ogółem odnotowano w Niderlandach, tam też osiągnięto najwyższy wskaźnik w dziale non-life. Najbardziej zwiększyła się relacja składki do PKB w Finlandii w 2010 r. (o 1,0 pkt proc.), a następnie w Portugalii (o 0,8 pkt proc.) oraz w Danii (o 0,5 pkt proc.). Zanotowano spadek wskaźnika penetracji w takich krajach, jak Wielka Brytania (o 1,0 pkt proc.), w Hiszpanii i na Łotwie (o 0,5 pkt proc.). Ogółem w krajach należących do UE spadek wskaźnika penetracji wystąpił w 9 krajach, a w 18 krajach UE, wzrost tego wskaźnika. W dziale life zdecydowanym liderem była Wielka Brytania. Najniższy wskaźnik penetracji odnotowano na Łotwie.

POLSKA

W wyniku rozwijającego się procesu globalizacji obserwuje się stały wzrost znaczenia kapitału zagranicznego na polskim rynku ubezpieczeniowym. Obecnie zakłady Ubezpieczeń z przewagą kapitału zagranicznego dominują liczebnie, zarówno w ubezpieczeniach na życie, jak i w pozostałych ubezpieczeniach osobowych i ubezpieczeniach majątkowych. Z jednej strony sprzyja to integracji polskiego rynku ubezpieczeń z rynkiem światowym, z drugiej – zwiększa podatność na zagrożenia w okresie globalnych kryzysów gospodarczych. Podobnie, jak w poprzednich latach, w 2011 r. najwyższy był udział kapitału austriackiego, niemieckiego a następnie niderlandzkiego.

Stopień koncentracji rynku był wysoki w obu działach ubezpieczeń chociaż zmniejszył się w relacji do poprzedniego roku. W 2011 r. na pięć zakładów działu ubezpieczeń na życie przypadało 58,8% składki przypisanej brutto w tym dziale, natomiast w dziale pozostałych ubezpieczeń osobowych i ubezpieczeń majątkowych udział ten wyniósł 63,7%. Pięć kolejno największych zakładów ubezpieczeń (niezależnie od działu) zebrało 45,1% składki ubezpieczeń ogółem, udział ten zmniejszył się o 0,9 pkt proc. w stosunku do 2010 r.

W okresie ostatnich lat wskaźnik penetracji ubezpieczeń, mierzony relacją wartości składki przypisanej brutto do produktu krajowego brutto (PKB) był stabilny i wynosił 3,8%. Wskaźnik ten wzrósł w 2011 r. o 0,1 pkt proc. Miarą dojrzałości rynku ubezpieczeniowego jest także kolejny miernik rynku ubezpieczeniowego odnoszący jego wielkość do populacji mieszkańców. Wyróżniającym się rokiem był 2008 r., w którym zebrano w ubezpieczeniach na życie 1023 zł składki na mieszkańca Polski. W 2009 r. wskaźnik ten spadł o 22,4%, ale w kolejnych latach wykazywał stabilny wzrost. W dziale pozostałych ubezpieczeń osobowych i ubezpieczeń majątkowych odnotowano ciągły wzrost przeciętnej składki na mieszkańca Polski.

Wartość składki przypisanej brutto w 2011 r. była wyższa o 5,5% w porównaniu z rokiem poprzednim (57 123 mln zł wobec 54 159 mln zł). Składka w dziale I (31 832 mln zł) wzrosła w stosunku do poprzedniego roku o 1,3%. 2011 r. zaobserwowano wzrost o 27,0% składki ubezpieczeniowej w stosunku do poprzedniego roku w ubezpieczeniach związanych z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi pomimo niewielkiego wzrostu liczby polis tej grupy. Jednak największą grupą pod względem zebranej składki były nadal ubezpieczenia grupy pierwszej, tj. ubezpieczenia na życie, indywidualne i grupowe, chociaż odnotowano znaczący spadek tej składki. W grupie tej składka z indywidualnych ubezpieczeń na życie spadła o 29,8%, co spowodowało 10,3% spadek w całej grupie pierwszej. Kolejną grupą według kryterium wysokości zbioru składki były ubezpieczenia grupy trzeciej, tj. ubezpieczenia na życie, związane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym.


(Źródło: GUS)